Do tnh cch đọc thơ hon ton chủ quan như đ ni ở trn, xin bạn đừng xem đy như một thin khảo cứu hay một bộ sưu tập về thi ca Việt-nam. Ti đọc bằng cảm xc, khng đọc bằng kiến thức. Nếu những lời bn no đ của ti đối với một bi thơ m khng đng tc giả th chẳng c nghĩa rằng ti hiểu sai đu, m chỉ v ti đọc thơ tc giả đ bằng ci hồn, ci giọng, ci cảm xc của ti đấy thi. Xin đừng cm rm, phiền trch. (Vả chăng, ny cc thi nhn, cc bạn c thể no chỉ ti lm thơ cch sao m khng bị người khc hiểu sai khng?) (trch LỜI THƯA của Vĩnh Hảo viết cho cc trang "Đọc thơ")

 

 

 

ức Phổ

 

 

 

Ở bất kỳ thể thơ no, từ lục bt, ngũ ngn, lục ngn, thất ngn, thơ mới, thơ tự do, thơ cch tn... anh cũng hay cả. Anh như một "chiến sĩ thơ" tinh nhuệ, sử dụng vũ kh no cũng thấy vừa tay, thoải mi. Ty theo hứng cảm m chọn lấy thể loại cho mnh. ng hơn, cảm hứng đ tự chọn lấy thể loại, bt php cho một người điu luyện như anh, kết tinh những bi thơ rất "thần".

Hy đọc thử một bi lục bt, với lối ngắt chữ, ngắt cu lạ (nay đ thnh phổ biến trong lng thơ Việt-nam):

 

Lục Bt Tnh Mưa

đường mưa

ngắn

bỗng nhin, di

bước chn

vui

lạc, bn ngoi nhn gian.

 

mắt

nha, ướt đẫm

dung nhan

mưa

xanh khung cửa

thơm, hồn tc mai.

 

mượn

em, mấy ngn tay di

vi

qua thin đỉnh

ngoắc, đi trang xưa.

 

tnh, vừa đậu

nhnh

sng mưa

đ

nghe, bo bọt

mấy ma. Nỗi ring...

 

V đọc thử một bi thơ tự do, khng vần, nhưng đầy nhạc điệu:

 

Thủy Chung

Khng một tiếng động

trong đm khẽ khng

ong mật

rt nhau tnh tự

lời say đắm.

Si bung

bầu ngực hoang đường.

 

Chỉ cn nụ cười

kh

khốc đ

mắt sng pha l

nhn như thể chưa một lần

nhận diện.

Tnh yu ơi

dậy th.

 

Sự im lặng khng miu tả

chấp nhận

khước từ

Con rối đời người

lăn quay

trượt dốc

nằm yn

ngỡ ngng bờ bến.

Bn em

dậy thơ trăm nhnh thin thần.

 

Bn em

ngy khng hiện hữu

dẫu nh hồng rực rỡ

ho quang

từ tri tim người.

Hm nhau cht nguội

lạnh, từ tiền kiếp

ngược xui.

 

Bn em

v, xa nhau

giữa lưng chừng

cch trở

mỏi mong mn mắt

muối mặn gừng cay

xc quyết lng su, cạn.

 

Chỉ cn nụ cười

vỡ đm tĩnh vật

cơn say chập chờn, men

nồng hương

giật li k ức

về buổi thiếu thời.

Cu lục bt

hổ ngươi tiếng trống tan trường.

 

ời nui ta nui em

lớn khn

theo từng hạt giống

cnh đồng em bao lần

đổi chủ

con đ em bao lần

sang sng

ta, gốc đa xưa mọc tnh cổ thụ.

Tnh yu ơi!

 

Cuối Tuần

tuần người như nhnh sng

chia thnh nhiều đoạn

dăm ngy cuốc bẫm cy su

cn c đi ngy nhn hạ

người người dung dăng dạo phố

lắm kẻ vui say hội h

một mnh ta v tch sự

cuối tuần chỉ biết nhớ em.

 

Vẫn nền thơ cũ, nhưng lối chấm cu lm cho dng tri của thơ đổi lạ.

 

m, Rượu

Trn o Hải Vn

My trn đo thơm tc cố nhn

ngồi ng sung trời biển thật gần

một thong mơ phai. Chiều lng bạt

thần hồn. Pht chốc bỗng quan san.

 

Ly xứ. Trăm đo thương một bng

sng xưa bến cũ c ngi trng

buồn lửng. Cũng đnh theo cnh vạc

đm khng qun lữ. Chẳng bận lng.

 

Bước chn x lệch đời nghing ng

vẫn nặng lng son. Một nỗi nh

mấy thủa mờ my tro đỉnh nhạn

trăm con dốc ngược cũng khng mng.

 

Ng về qu cũ thương đồng bạn

mấy hạt chim, ma bỗng xt xa

mẹ. Gt chn mn bn gốc rạ

lng sờn o bạc. Mấy can qua.

 

Cố l. m vang nghn du bể

một thn khch lữ buồn vương vương

mai kia đất trải gim manh chiếu

hồn dựa đm di mơ cố hương.

 

o vắng. My buồn khng muốn tri

ngựa cuồng chn. H lộng x trời

tưởng vịn được đời qua cốc rượu

đu ngờ men chỉ trắng như vi.

 

Nhịp, , quấn qut nhau, tri m trong dng thơ mới:

 

Trang ời, Trang Thơ

đm lạ hoắc, bước chn mềm đ cuội

ng hồn ơi, xưa cũ đ buồn mưa

sầu dửng dựng để bốn ma l vữa

mảnh chăn đơn khng đủ ấm trang đời.

 

xa lắc xa lơ sch vở, thiếu thời

trăng cổ độ soi đọt dừa, im bng

con đ xoải cnh buồm chao ngọn sng

bờ tre nghing lả lọng tc ơ hờ.

 

chiều nồm lay bắp trổ, nếp dng cờ

thương hoa bưởi, thơm lng non dạ mới

đường đi học tung tăng diều, so thổi

xm bn sng tc gi thả xanh trời.

 

hm vui tay lần dở một trang đời

đọc, "sch vở ch g cho buổi ấy"

bạn b ti c lắm thằng ty my

bn h nhau xung trận buổi xun th.

 

mỗi bến bờ, cng mỗi bước chn đi

thơ linh hiển dắt đời bay lồng lộng

sng cả, đo cao, khng l viễn mộng

dang tay m, thơ bỗng ấm san h...

 

đời tri mau như vạt nắng chiều t

chưa kịp viết đ trang đầy, giấy chật!

 

Chưa hết, những bi thất ngn, vần điệu nhịp nhng giữ dấu ngn năm trước, m bước những bước mạnh mẽ, phăng phăng... Giọng thơ anh c vẻ như bị ngập trn bởi tnh v . ọc, giống như ln thuyền, đặt chn ln l bắt đầu bị tri lướt theo.

 

Cuối Ma

cuối hạ gi tri mu nắng rt

sng trườn ln bi ngắm mng mnh

thương ơi, lng trải trơ gan mật

mu bật cuồng tim, mu cạn dng.

 

trưa nằm phơi sng kh mắt lệ

ro hoảnh, đời, khng một dấu my

người xa đầu ải, xa đầu ải

ni lạc sng rồi, ta lạc qu.

 

gọi mi tn người khan giọng ni

thi đnh chn rượu nn sầu rơi

dỗ đm, đừng vội chi trời sng

chạm mặt, đau thm pht gượng cười.

 

by cuộc vui quanh tr chơi cũ

mặc tnh thin hạ mấy chen đua

tuổi xanh, xưa, nhuốm mu sương bạc

lm lụy thn danh cũng cuối ma.

 

m nghe gi my chừng chưa tỏ

ngnh ngọn no xui buổi tan đn

mốt mai chim ngộ bay về ni

sử tnh chp nữa, c nn trang...

 

Sầu Rọi 

Xuống Chn ời

đm chật chội gi luồn ng vch

rng mnh, da diết lạnh chen vai

bn sng đ hụt nằm trơ bi

buồn tnh, con sng liếm eo bờ.

 

ng vắng, đn khuya chao chiếc bng

lung linh, sầu rọi xuống chn đời

quyết mở then hồn, thi ci dậu

thử người h hẹn, dm sang khng (?)

 

đường xa ải vắng ku khng thấu

khản cổ mn hơi, lng chẳng mn

khuyết trăng chỉ ngại người sương tuyết

vai lệch x nghing gnh, nửa đường.

 

mộng đứng chng chnh khng đậu được

bến tnh, bo dữ cuốn phăng neo

giữa khuya hồn dậy trăm con nước

về ha, cơn lụt bỗng ha theo.

 

c phải khc khng m mắt ướt

khi đời ro hoảnh bng trăng soi

sầu chở đầy khoang, sầu dựng ngược

ngỡ ngng, bờm giục ngựa về xui.

 

Thơ 6 chữ trong bi kế tiếp th c đọng cả một trời tnh tha thiết. Tnh yu nơi đy, như một thc giục, một mời gọi khng ngăn, đẩy x thi nhn xng tới bằng giọng thơ lc ngậm ngi, đắn đo, lc quyết liệt, hăm hở... Ở đy, nơi bi thơ ny, ti nghĩ l chẳng cần cch tn cch tiếc g, thơ vẫn cứ mới, cứ lạ, cứ tuyệt đẹp như thường:

 

Chờ Sng

c những đường đi khng đến

mỏi trng con mắt mn đui

cơn lạnh gh qua chao nến

tnh nồng rt mi khng vơi.

 

gi đm khều lơi giấc ngủ

mộng trn, ướt vạt chăn đơn

l lay, bạt hồn du thủ

một đời du thực, khng hơn...

 

rọi tnh qua khe hồn dựng

buồm tim đoạn đứt dy lo

thời khắc hốt nhin chết sững

tội tnh chiếc bng cheo leo (!)

 

rượu chuốc chong đm chờ sng

mời say đon đả, chưa từng

lỡ mai cuộc nồng đ mn

cn mng chi chuyện phế, hưng (?)

 

bn hin lao xao ngn l

mơ mng dng lụa xanh xưa

người chờ trải trơ vng đ

trăm năm, vui được mấy ma (?)

 

quyết đi. Cần chi hẹn sng

tối trời. Vịn bng trăng sao

hy mở toang hồn ốc đảo

tm nhau vầy cuộc đ vng.

 

V như thế, ức Phổ tiếp tục đi tới. Thỉnh thoảng, anh đột ph, sục tm ci mới cho ging thơ mnh được khong đạt, mnh mng hơn. Nhưng ti nghĩ, khng phải anh thnh cng ở sự sục tm hay khai ph, m ở chỗ biết tun theo vận hnh tự nhin của thơ của mnh. Cảm xc đẩy anh đi thế no, anh đi thế nấy. Nhờ sự phong ph v tinh thuần trong kỹ thuật, anh c nhiều chọn lựa để mở cnh cửa no cho cảm xc tri đi. Anh cn tiến xa nhiều nữa, v chng ta vẫn cn c cơ hội để chờ đọc thm thơ anh.

 

 

 

 

 

Trở về mục Đọc Thơ